6 minutes read

Hướng dẫn kỹ thuật ghép cải tạo nhãn

Những vườn nhãn lâu năm cần được ghép cải tạo giống nhằm tăng năng suất cũng như chất lượng, giúp đạt hiệu quả kinh tế cao.

1. Chuẩn bị ghép cải tạo

  • Áp dụng trên vườn nhãn cũ, giống nhãn nước, trồng từ hạt, chất lượng quả thấp. Các cây được ghép dưới 15 năm tuổi, sinh trưởng khỏe, cây xanh tốt và không bị sâu bệnh nguy hiểm gây hại.
  • Các dụng cụ cần thiết để ghép cải tại nhãn: dây ghép chuyên dụng, dao hoặc kéo cắt ghép cành…

 

Dao ghép cành cây                                      Kéo cắt ghép cây chuyên dụng

  • Cành ghép phải được lấy từ cây đầu dòng các giống đã được kiểm định về năng suất cũng như chất lượng. Có độ tuổi từ 30-65 ngày tuổi và chồi non khỏe, bị không sâu bệnh.
  • Cành ghép được cắt vào buổi sáng, khi thời tiết mát mẻ. Cắt bỏ toàn bộ lá trên đoạn cành ghép. Bọc cành ghép trong giẻ ẩm thành từng bó 200-300 mắt hoặc xếp mắt ghép vào thùng xốp thành từng lớp 15 – 20 cm rồi phủ kín vải ẩm lên trên. Bảo quản cành ghép nơi râm mát, kín gió, giẻ quấn cành ghép được giữ ẩm liên tục trong quá trình bảo quản. Thời gian bảo quản tối đa là 4 ngày.
  • Cưa đốn hạ độ cao cây gốc ghép đến cành cấp 1 hoặc cấp 2 (cây gốc ghép dưới 10 năm tuổi được đốn đến cành cấp 1, cây gốc ghép từ 10-15 năm tuổi được đốn đến cành cấp 2). Cưa đốn tạo chồi tái sinh được tiến hành vào vụ xuân hoặc vụ thu, tùy điều kiện từng vùng. Thường xuyên tỉa định chồi, để lại từ 2-4 chồi/cành cưa đốn, các cành này phân bố đều về các hướng. Phun phòng trừ sâu bệnh cho các chồi tái sinh và bón phân cho cây ngay trước hoặc sau khi cưa đốn.

2. Thời vụ ghép

  • Chồi non tuổi từ 30-35 ngày tuổi ghép vào vụ đông, tránh ngày mưa ẩm, hoặc ngày có nhiệt độ dưới 17 độ C, giữ nguyên cả ngọn chồi non khi ghép.
  • Chồi non từ 40- 50 ngày tuổi ghép vào vụ thu và vụ đông, tránh ngày mưa ẩm, hoặc ngày có nhiệt độ dưới 17 độ C.
  • Cành ghép 60 ngày tuổi  ghép vào vụ xuân và thu.

3. Tiến hành ghép cải tạo nhãn

Dây quấn chuyên dụng

  • Sử dụng phương pháp ghép đoạn cành để ghép.
  • Xác định điểm ghép trên chồi tái sinh cây gốc ghép, cắt bỏ phần ngọn chồi tái sinh.
  • Dùng dao hoăc kéo chuyên dụng, sắc, cắt một lát vát phẳng trên cành mắt ghép. Chiều dài vết cắt khoảng 1,0 – 1,5 cm. Độ dài đoạn cành để ghép dài 6-7 cm, giữ nguyên đỉnh ngọn cành ghép (đối với cành ghép non 30-35 ngày tuổi)
  • Dùng dao chẻ một lát thật phẳng từ đỉnh chồi tái sinh xuống dưới tạo ra mặt phẳng tương đương với mặt phẳng được tạo ra trên cành ghép.
  • Chêm đoạn cành ghép vào gốc ghép, dùng dây chuyên dụng quấn chặt, kín vết ghép.

4. Chăm sóc cây sau ghép

  • Kết thúc mỗi ngày ghép, sử dụng một số thuốc trừ sâu có nặng mùi như: Ofatox, Mortox phun lên toàn bộ cây, bề mặt đất xung quanh gốc để trừ kiến. Có thể dùng thuốc trừ kiến (Basudin) rắc xung quanh gốc cây ngay sau cuối ngày ghép.
  • Tỉa bỏ mầm dại: sau khi ghép, vặt bỏ toàn bộ các chồi bất định mọc ra trên gốc ghép. Công việc này được tiến hành thường xuyên khi mầm dại dưới 5 cm.
  • Cắt dây ghép: khi đợt lộc thứ hai của mầm ghép thành thục, dùng dao sắc cắt dứt dây ghép quấn quanh vết ghép. Công việc này cần làm kịp thời và triệt để, không để dây ghép thắt vào cành ghép.
  • Tưới nước giữ ẩm: sau khi ghép 3 – 5 ngày, thường xuyên tưới nước giữ ẩm gốc cây.
  • Phòng trừ sâu bệnh: Phun thuốc phòng trừ sâu ăn lá, rầy, rệp ngay mỗi lần xuất hiện đợt lộc mới, khi lộc nhú dài 5 – 10 cm. Sử dụng một số thuốc bảo vệ thực vật thông dụng: sherpa, ofatox, pegasuss, Otus…
  • Bón thúc: khi lộc thứ 2 thuần thục, hòa loãng phân đạm (0,2%) tưới xung quanh gốc vào các buổi chiều mát với lượng từ 10-20 lít/cây.
  • Phun phân bón lá: bắt đầu phun khi đợt lộc thứ nhất dài 5-10 cm, phun Grow từ 5-6 lần, mỗi lần cách nhau 20-30 ngày, với nồng độ theo hướng dẫn ngoài bao bì
  • Sau khi ghép cải tạo từ 12 tháng trở lên, cây bắt đầu ra hoa và cho quả.